Hejt to forma przemocy słownej lub emocjonalnej, która polega na celowym ranieniu drugiej osoby – poprzez wyśmiewanie, obrażanie, poniżanie lub wykluczanie. Choć często kojarzy się z Internetem, hejt bardzo często pojawia się już w szkole podstawowej, gdzie dzieci dopiero uczą się relacji, emocji i granic.
To ważne, by mówić o tym z empatią – zarówno wobec dzieci, które doświadczają hejtu, jak i tych, które go stosują (często same mają trudności i nie wiedzą, jak inaczej wyrażać emocje). Hejt wśród dzieci może przybierać różne formy – nie zawsze jest to oczywiste wyzywanie. Często jest subtelny, ale równie bolesny.
Przykłady zachowań hejterskich w szkole:
- wyśmiewanie wyglądu („jesteś gruby”, „masz dziwne ubrania”)
- przezywanie i nadawanie obraźliwych przezwisk
- celowe ignorowanie (tzw. „ciche dni”, wykluczanie z grupy)
- rozsiewanie plotek i kłamstw
- ośmieszanie przy innych dzieciach lub nauczycielu
- komentowanie błędów w sposób raniący („ale jesteś głupi”)
- zabieranie rzeczy lub niszczenie ich „dla żartu”
- zmuszanie do czegoś pod presją grupy
Dla dorosłych niektóre z tych zachowań mogą wydawać się „niewinne”, ale dla dziecka mogą być bardzo bolesne i wpływać na jego poczucie własnej wartości.
Hejt w Internecie – szczególnie na grupach/forach klasowych
W dzisiejszych czasach hejt przenosi się także do świata online. Nawet dzieci w podstawówce korzystają z komunikatorów, czatów czy grup klasowych.
Jak może wyglądać hejt w sieci:
- pisanie obraźliwych komentarzy na grupach klasowych
- wyśmiewanie w wiadomościach prywatnych lub grupowych
- wysyłanie memów lub zdjęć ośmieszających daną osobę
- publikowanie kompromitujących zdjęć bez zgody
- „atak grupowy” – wiele osób pisze niemiłe rzeczy jednej osobie
- wykluczanie z grup online lub celowe ignorowanie wiadomości
Hejt w Internecie bywa szczególnie trudny, bo:
- może trwać cały czas (nie kończy się po lekcjach),
- jest widoczny dla wielu osób,
- zostawia „ślad” (wiadomości, screeny).
Jak czuje się dziecko, które doświadcza hejtu?
Dziecko hejtowane często:
- czuje się samotne i odrzucone
- zaczyna wątpić w siebie
- odczuwa smutek, wstyd, złość lub lęk
- może bać się chodzić do szkoły
- zamyka się w sobie i przestaje mówić o problemach
Dlatego tak ważne jest, by nie bagatelizować żadnych sygnałów.
Co powinno zrobić dziecko, które doświadcza hejtu?
- Nie zostawaj z tym sam.
Najważniejsze: powiedz o tym komuś dorosłemu. To nie jest donoszenie – to dbanie o siebie. - Do kogo można się zgłosić?
– rodzice lub opiekunowie
– wychowawca
– nauczyciel, któremu ufasz
– pedagog lub psycholog szkolny
Dorośli mają obowiązek pomóc – nie musisz radzić sobie z tym samodzielnie. - Zbieraj dowody (w Internecie)
Jeśli hejt ma miejsce online:
– rób screeny wiadomości
– nie kasuj rozmów
– pokaż je dorosłemu
To pomaga w rozwiązaniu sytuacji. - Nie odpowiadaj hejtem na hejt!
To trudne, ale ważne ! Odpowiadanie agresją często tylko pogarsza sytuację.
Lepiej:
– zablokować osobę w mediach społecznościowych
– odejść z rozmowy
– zgłosić problem dorosłym - Pamiętaj: to nie Twoja wina!
Hejt mówi więcej o osobie, która go stosuje, niż o tobie.
Masz prawo być sobą i czuć się bezpiecznie.
Jak radzić sobie emocjonalnie z hejtem?
- rozmawiaj z kimś, komu ufasz
- spędzaj czas z osobami, które są dla ciebie życzliwe
- rób rzeczy, które sprawiają ci radość
- zapisuj swoje uczucia (np. w zeszycie)
- jeśli czujesz, że jest bardzo trudno – poproś o pomoc psychologa
Rola rówieśników
Ważne jest też, by inne dzieci:
– reagowały, gdy widzą hejt („to nie jest ok”)
– wspierały osobę, która jest atakowana
– nie udostępniały i nie powielały krzywdzących treści
Milczenie często wzmacnia hejt, jest przyzwoleniem na złe traktowanie innych.
Podsumowanie
Hejt w szkole to poważny problem, który może mieć długotrwałe skutki. Może przybierać różne formy – od wyśmiewania w klasie po ataki w Internecie.
Najważniejsze jest, by dziecko nie zostawało z tym samo i wiedziało, że zawsze może szukać pomocy. Każdy zasługuje na szacunek. Szkoła powinna być miejscem, w którym dzieci czują się bezpieczne – nie tylko fizycznie, ale i emocjonalnie.